Z polskich wykopalisk w Edfu i Tell Atrib w Egipcie oraz najcenniejsze dzieła sztuki bizantyńskiej ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie. W dalszej części sali można oglądać malowidła pochodzące głównie z klatki schodowej, westybulu północnego i ścian zewnętrznych kościoła, m.in. W części ekspozycji przypominającej wnętrze sakralnej budowli znalazły się malowidła rozmieszczone podobnie jak w faraskiej świątyni. Ocalono przed bezpowrotnym zniszczeniem wiele zabytków faras3d.pl dawnych kultur rozwijających się na terenie Doliny Nilu od czasów prehistorycznych.

Taki detal jest charakterystyczny w sztuce nubijskiej dla archaniołów Michała i Gabriela, jest to zatem jeden z nich. Niewielki zachowany fragment malowidła utrudnia identyfikację postaci. Właśnie to połączenie piękna i siły przyciągnęło mnie do tego malowidła.

Moje pierwsze gry

Podczas czwartej kampanii, na przełomie lat 1963 i 1964, dokonano demontażu malowideł i murów katedry, w celu przeprowadzenia pod nią wykopów. Trzecia kampania, rozpoczęta jesienią 1962, przyniosła odkrycie ponad 120 malowideł w samej katedrze, dwóch monasterów, jednego pod drugim, jak i wielu zabytków ruchomych. Galeria Faras została otwarta w październiku 2014 roku po gruntownej rearanżacji, którą przeprowadzono dzięki hojności mecenasów tego przedsięwzięcia – Wojciecha Pawłowskiego wraz z Rodziną. Galeria poświęcona sztuce średniowiecznej Afryki, prezentuje zarazem całą panoramę dzieł sztuki wschodniochrześcijańskiej, pokazuje wspólnotę kręgów kulturowych, z których pochodzą obecne w niej zabytki.

Otwarcie Galerii Faras

  • Profesora Kazimierza Michałowskiego w Muzeum Narodowym w Warszawie – galeria stała Muzeum Narodowego w Warszawie, prezentująca głównie zabytki sztuki i kultury nubijskiej okresu chrześcijańskiego.
  • Prof. Michałowskiemu zaproponowano kilka stanowisk, wybrał on Faras, gdzie wykopaliska były prowadzone jeszcze na początku XX wieku.
  • Znane są w Nubii cztery główne modele ikon Bogarodzicy, które funkcjonowały w Bizancjum od V wieku.
  • Możemy tu zobaczyć malowidła pochodzące z narteksu, bocznych naw, oraz z absydy.

Możemy tu zobaczyć malowidła pochodzące z narteksu, bocznych naw, oraz z absydy. Najważniejszą rolę odgrywa duża sala, nawiązująca do wnętrza katedry. Zaakcentowano liturgiczne znaczenie malowideł, jak również ich funkcję w kulcie indywidualnym. Starano się nawiązać do oryginalnej topografii świątyni i pierwotnego rozmieszczenia elementów wystroju kościoła. Prezentowała ona malowidła w układzie chronologicznym, zgodnie z ówczesnymi sposobami aranżowania ekspozycji muzealnych. Powstały one w efekcie przyjęcia w Nubii wzorów i kanonów sztuki bizantyjskiej i koptyjskiej, a następnie przetworzenia ich w duchu lokalnym.

Unikalny w skali światowej zbiór malowideł i elementów architektonicznych z katedry w Faras, odkrytej przez polską misję archeologiczną kierowaną przez prof. Kazimierza Michałowskiego. Urzeka ich atmosfera nawiązująca do wnętrza katedry i podkreślająca nastrój oprawa muzyczna, a przede wszystkim same malowidła i spokój emanujący z postaci świętych i archaniołów. Tutaj podjęto dalsze prace konserwatorskie i wreszcie w 1972 roku umieszczono malowidła w specjalnie dla nich przeznaczonej galerii. Odkrycie katedry w Faras i zdobiących ją malowideł było wielkim sukcesem, jednak nadal groziło im zniszczenie. Podczas czterech sezonów wykopaliskowych oczyszczono wnętrze katedry z piasku oraz zdjęto ze ścian malowidła. Ściany katedry pokryte były niezwykłymi malowidłami.

Przeprowadzono także laserowe badania podłoża, na które malowidła wówczas nałożono. Zabezpieczono malowidła, i oczyścili zabrudzenia, więc teraz kolory nabrały wyrazistości. – W naszych pracowniach brakuje miejsca, a dzięki temu, że galerie na parterze były zamknięte podczas remontu, mogliśmy wszystkie zabytki położyć na podłodze i dokładnie obejrzeć.

Skarb z VII wieku

Ekspozycję obiektów z Faras w Muzeum Narodowym w Warszawie otwarto w 1972, a w została w 2015 roku została rozszerzona o m.in. Wśród eksponatów przekazanych Polsce znalazły się łącznie 67 malowidła ścienne, a także m.in. Przedstawienie Archanioła Michała z IX wieku i biskupa Marianosa z 1002 roku. Do innych malowideł ściennych przechowywanych w Warszawie zalicza się m.in.

W czasie tej trwającej przez wiele tygodni, delikatnej pracy przeprowadzono również analizy ułożenia warstw, sporządzono diagramy stratygraficzne oraz wydzielono nie rozpoznane w Faras znajdujące się po licem starsze malowidła. Zdecydowano się na całkowite usunięcie resztek zaprawy – pomimo sporej wartości zabytkowej pokruszona zaprawa znajdowała się w fatalnym stanie, dodatkowo przed zdjęciem ze ścian katedry w Faras zadomowiły się w niej termity. Ponadto konserwatorzy odnotowali i zebrali próbki wszystkich materiałów i elementów występujących na powierzchni malowidła – zaprawy, tynków, włókien, kryształków soli, a także nasion, owadów i rybiej łuski. Wykonano również fotografie malowideł w podczerwieni oraz fotografie faktury powierzchni w promieniach skośnych.

Ożywione postacie z malowideł w katedrze Faras w Centrum Nauki Kopernik, 26 czerwca, godz. 19:00

Odnaleźli tam malowidła o tematyce religijnej, które znajdowały się na ścianach ruin. Więcej artykułów o programie „O dziełach sztuki…”. W 2014 Galeria Faras została otwarta w obecnej aranżacji. W ten sam sposób do malowideł przyprasowano pasy tkaniny, które następnie przymocowane zostały do specjalnie skonstruowanych stelaży. Warunki klimatyczne były trudne, wnętrze katedry, podzielone na mniejsze pomieszczenia, nie pozwalało na użycie maszyn. Prof. Michałowskiemu zaproponowano kilka stanowisk, wybrał on Faras, gdzie wykopaliska były prowadzone jeszcze na początku XX wieku.

Produkcja filmowa „Faras 3D” została wyróżniona w konkursie Media & Technology MUSE Awards 2015. Osoba może też wycofać zgodę na przetwarzanie danych osobowych.Wszelkie zgłoszenia dotyczące ochrony danych osobowych prosimy kierować na adres  lub pisemnie na adres Fundacja PAP, ul. W sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) informujemy Cię o przetwarzaniu Twoich danych. Parametrach uprzykrzających ma pozwolić na precyzyjniejszą interpretację danych z akceleratorów takich jak LHC.

Postać Chrystusa nauczającego w świątyni

Uzupełnieniem dzieł z Faras i innych stanowisk archeologicznych w Sudanie są zabytki reprezentujące tradycje faraońską, bizantyjską, koptyjską i arabską – wszystkie one w jakiś sposób tworzyły kulturę dawnej Nubii. W Galerii obok licznych elementów wystroju architektonicznego, uporządkowanych w porządku chronologicznym, zobaczyć można również inskrypcje z katedry – fundacyjną z roku 707 oraz inskrypcje grobowe, przedmioty z grobów biskupów i wiele innych. Dzięki pracy konserwatorów i wszystkich członków misji zdjęto ze ścian ponad 110 malowideł, a w rezultacie podziału znalezisk, które przypadły Sudanowi i Polsce – 67 trafiło do Warszawy.